Pपंचांग

जैन पंचांग·Jain Panchang

11 December 2026 · शुक्रवार (Friday) · Ujjain (23.1765, 75.7885, IST+0)
तिथिमार्गशीर्ष शुक्ल द्वितीया
वी.नि.सं.2553
म.जन्म सं.2626
विक्रम सं.2083
शक सं.1948

इस दिन के पर्व · कल्याणक · व्रत

इस दिन कोई विशेष पर्व नहीं

दिशा

दिशा शूल · वार शूल
दिशा शूल (यात्रा वर्जित)पश्चिम (West)
वार शूल (मुख दिशा)पश्चिम (West)

रस त्याग — इस दिन क्या त्याग करें

🥄
दही / खट्टा (Curd / sour)
दही, खट्टे पदार्थ

आज का सार

तिथि-प्रवृत्ति, आनंदादि योग, पंचक/भद्रा/मूल और विशेष योगों का संक्षेप
अनुकूल दिन
अनुकूल: भद्रा — सेवा, चिकित्सा, यात्रा · अनंदादि योग: चर (Anandadi Yoga: Char) — नई शुरुआत के लिए अनुकूल

अगला दिन

दिनांक12 December 2026
वारशनिवार
तिथिमार्गशीर्ष शुक्ल तृतीया
अगले दिन का विवरण देखें

आगामी पर्व (8)

अगले 14 दिन
  • भगवान अरनाथ — तप कल्याणक19 December 2026
  • भगवान मल्लिनाथ — जन्म कल्याणक20 December 2026
  • भगवान मल्लिनाथ — तप कल्याणक20 December 2026
  • भगवान नमिनाथ — केवलज्ञान कल्याणक20 December 2026
  • रोहिणी व्रत23 December 2026
  • भगवान अरनाथ — जन्म कल्याणक23 December 2026
  • क्रिसमस25 December 2026
  • भगवान मल्लिनाथ — केवलज्ञान कल्याणक25 December 2026
विस्तृत खगोलीय एवं मुहूर्त विवरण

पञ्चाङ्ग — पाँच अंग

तिथि · नक्षत्र · योग · करण · वार
तिथिद्वितीया (शुक्ल पक्ष) (Dwitiya Shukla Paksha)समाप्ति 11:23 AM
तिथि प्रारम्भ8:47 AM
वृद्धिपुनरावृत्ति दिन(कल भी यही तिथि — व्रत/पर्व पहले दिन गिनें)
नक्षत्रपूर्वाषाढ़ा (Purva Ashadha) #20समाप्ति 3:05 AM
नक्षत्र पाद2/4
योगगण्ड (Ganda) #10समाप्ति 10:18 AM
योग क्रमगण्ड (→10:18 AM) · वृद्धि (→11:17 AM)
करणकौलव (Kaulava)समाप्ति 11:23 AM
करण क्रमकौलव (→11:23 AM) · तैतिल (→12:45 AM) · गर (→2:07 PM)
वारशुक्रवार (Friday)
तिथि प्रवृत्तिभद्रा (Bhadra)सेवा, चिकित्सा, यात्रा

सूर्य · चन्द्र

उदय/अस्त एवं दिवस अवधि
सूर्योदय6:58 AM
सूर्यास्त5:42 PM
चन्द्रोदय8:54 AM
चन्द्रास्त7:31 PM
दिवस अवधि10:44
ऋतुहेमंत (Hemant)
अयनदक्षिणायण (Dakshinayana)

राशि · नक्षत्र · लग्न

ग्रह स्थिति
चन्द्र राशिधनु (Sagittarius) #9
सूर्य राशिवृश्चिक (Scorpio) #8
सूर्य नक्षत्रज्येष्ठा (Jyeshtha) #18
उदय लग्नवृश्चिक (Scorpio) #8
सूर्योदय होराशुक्र (Venus)

ग्रह स्थिति (सूर्योदय)

लाहिरी अयनांश; डिग्री राशि के भीतर
ग्रहराशि°नक्षत्रवक्रीअस्त
सूर्य (Sun)वृश्चिक (Scorpio)24.77°ज्येष्ठा (Jyeshtha)
चन्द्र (Moon)धनु (Sagittarius)16.78°पूर्वाषाढ़ा (Purva Ashadha)
मंगल (Mars)सिंह (Leo)11.11°मघा (Magha)
बुध (Mercury)वृश्चिक (Scorpio)12.93°अनुराधा (Anuradha)
गुरु (Jupiter)सिंह (Leo)2.78°मघा (Magha)
शुक्र (Venus)तुला (Libra)10.48°स्वाती (Swati)
शनि (Saturn)मीन (Pisces)13.69°उत्तराभाद्रपद (Uttara Bhadrapada)
राहु (Rahu)मकर (Capricorn)28.20°धनिष्ठा (Dhanishta)
केतु (Ketu)कर्क (Cancer)28.20°आश्लेषा (Ashlesha)

वक्री = ग्रह पीछे चल रहा हो (नई शुरुआत स्थगित)। अस्त = ग्रह सूर्य के अत्यधिक निकट (विवाह/पूजा/प्रतिष्ठा कार्य वर्जित)।

मास · संवत्

दोनों परम्पराएँ + अधिक मास
माह (पूर्णिमान्त)मार्गशीर्ष (Margashirsha)
माह (अमान्त)मार्गशीर्ष (Margashirsha)
अधिक मासनिज
VNS तिथिमार्गशीर्ष शुक्ल द्वितीया
वी.नि. संवत्2553
म. जन्म संवत्2626
विक्रम संवत्2083
शक संवत्1948

शुभ मुहूर्त

कार्य आरम्भ हेतु अनुकूल
अभिजित11:58 AM–12:41 PM
विजय2:07 PM–2:50 PM
ब्रह्म मुहूर्त5:12 AM–6:05 AM
गोधूलि5:42 PM–6:06 PM
प्रातः सन्ध्या6:46 AM–7:10 AM
सायं सन्ध्या5:30 PM–5:54 PM
निशीथ काल11:56 PM–12:44 AM

अशुभ मुहूर्त

सावधानी; कार्य आरम्भ न करें
राहु काल10:59 AM–12:20 PM
यमगण्ड3:01 PM–4:22 PM
गुलिक काल8:18 AM–9:39 AM
कुलिक7:41 AM–8:24 AM
कालवेला4:16 PM–4:59 PM
कण्टक / मृत्यु2:50 PM–3:33 PM
यमघण्ट1:24 PM–2:07 PM
दुर्मुहूर्त 17:41 AM–8:24 AM
दुर्मुहूर्त 211:58 AM–12:41 PM
दुर्मुहूर्त 312:41 PM–1:24 PM

दिन के योग-संकेत

शुभ-अशुभ — पंचक · भद्रा · मूल · आनंदादि
पंचकनिष्क्रिय
भद्रा (विष्टि)निष्क्रिय
मूल / गण्डान्तनिष्क्रिय
आनंदादि योगचर (Char) शुभ

विशेष योग

वार × नक्षत्र संयोग
कोई विशेष योग नहीं

दिन-रात्रि चौघड़िया (8+8)

दिन एवं रात्रि के 8-8 बराबर भाग
दिन का चौघड़िया
#नामवर्गसमय
1चल (Char)शुभ6:58 AM–8:18 AM
2लाभ (Labh)शुभ8:18 AM–9:39 AM
3अमृत (Amrit)शुभ9:39 AM–10:59 AM
4काल (Kaal)अशुभ10:59 AM–12:20 PM
5शुभ (Shubh)शुभ12:20 PM–1:40 PM
6रोग (Rog)अशुभ1:40 PM–3:01 PM
7उद्वेग (Udveg)अशुभ3:01 PM–4:22 PM
8चल (Char)शुभ4:22 PM–5:42 PM
रात्रि का चौघड़िया
#नामवर्गसमय
1रोग (Rog)अशुभ5:42 PM–7:22 PM
2काल (Kaal)अशुभ7:22 PM–9:01 PM
3लाभ (Labh)शुभ9:01 PM–10:41 PM
4उद्वेग (Udveg)अशुभ10:41 PM–12:20 AM
5शुभ (Shubh)शुभ12:20 AM–2:00 AM
6अमृत (Amrit)शुभ2:00 AM–3:39 AM
7चल (Char)शुभ3:39 AM–5:19 AM
8रोग (Rog)अशुभ5:19 AM–6:58 AM
चौघड़िया — किसके लिए शुभ?
  • अमृतसर्वोत्तम — कोई भी कार्य
  • शुभविवाह, गृहप्रवेश, पूजा
  • लाभव्यापार, धन-सम्बन्धी कार्य
  • चलयात्रा, सामान्य काम (मध्यम)
  • कालवर्जित — कोई शुभ आरम्भ नहीं
  • रोगरोग-योग, चिकित्सा-कार्य ही करें
  • उद्वेगतनाव, विवाद — आरम्भ न करें

होरा (24 घंटे)

ग्रह-होरा — दिन व रात्रि के 12-12 भाग; प्रत्येक होरा का स्वामी ग्रह
दिन की 12 होरा
#स्वामीवर्गसमय
1शुक्र (Venus)शुभ6:58 AM–7:51 AM
2बुध (Mercury)neutral7:51 AM–8:45 AM
3चन्द्र (Moon)शुभ8:45 AM–9:39 AM
4शनि (Saturn)अशुभ9:39 AM–10:33 AM
5गुरु (Jupiter)शुभ10:33 AM–11:26 AM
6मंगल (Mars)अशुभ11:26 AM–12:20 PM
7सूर्य (Sun)अशुभ12:20 PM–1:14 PM
8शुक्र (Venus)शुभ1:14 PM–2:07 PM
9बुध (Mercury)neutral2:07 PM–3:01 PM
10चन्द्र (Moon)शुभ3:01 PM–3:55 PM
11शनि (Saturn)अशुभ3:55 PM–4:48 PM
12गुरु (Jupiter)शुभ4:48 PM–5:42 PM
रात्रि की 12 होरा
#स्वामीवर्गसमय
13मंगल (Mars)अशुभ5:42 PM–6:48 PM
14सूर्य (Sun)अशुभ6:48 PM–7:55 PM
15शुक्र (Venus)शुभ7:55 PM–9:01 PM
16बुध (Mercury)neutral9:01 PM–10:08 PM
17चन्द्र (Moon)शुभ10:08 PM–11:14 PM
18शनि (Saturn)अशुभ11:14 PM–12:20 AM
19गुरु (Jupiter)शुभ12:20 AM–1:27 AM
20मंगल (Mars)अशुभ1:27 AM–2:33 AM
21सूर्य (Sun)अशुभ2:33 AM–3:39 AM
22शुक्र (Venus)शुभ3:39 AM–4:46 AM
23बुध (Mercury)neutral4:46 AM–5:52 AM
24चन्द्र (Moon)शुभ5:52 AM–6:58 AM

बृहस्पति/शुक्र/चन्द्र/बुध की होरा शुभ; मंगल/शनि/सूर्य की होरा अशुभ। कार्य उसी ग्रह की होरा में करें।

30 नित्य मुहूर्त

दो घटी मुहूर्त — सूर्योदय→सूर्यास्त 15, सूर्यास्त→अगला सूर्योदय 15
दिन के 15 मुहूर्त
#नामवर्गसमयकरेंन करें
1रुद्र (Rudra)अशुभ6:58 AM–7:41 AMव्रत, संयमनए कार्य प्रारंभ
2आहि (Aahi)अशुभ7:41 AM–8:24 AMआंतरिक/व्यक्त कार्यकानूनी कार्य, प्रारंभ
3मित्र (Mitra)शुभ8:24 AM–9:07 AMमित्रता, समझौतेझगड़े
4पितृ (Pitr)अशुभ9:07 AM–9:50 AMपितृ तर्पण, दानविवाद, गृहप्रवेश
5वसु (Vasu)शुभ9:50 AM–10:33 AMधन लेन-देन, खरीदअव्यवस्था
6वाराह (Varaha)शुभ10:33 AM–11:16 AMमरम्मत, निर्माणमुकदमेबाजी
7विश्वेदेव (Vishvedeva)शुभ11:16 AM–11:58 AMदान, सेवा, टीम कार्यस्वार्थी कार्य
8विदि (Vidi)अशुभ11:58 AM–12:41 PMपढ़ाई, अनुबंध(सोम/शुक्र को) समारोह, प्रारंभ
9सुतमुखी (Sutamukhi)शुभ12:41 PM–1:24 PMयात्रा, नेटवर्किंगअधिक वादे
10पुरुहूत (Puruhuta)अशुभ1:24 PM–2:07 PMनिजी उपासनाबड़े उपक्रम
11वाहिनी (Vahini)अशुभ2:07 PM–2:50 PMयोजना, तैयारीयात्रा प्रारम्भ
12नक्तंकरा (Naktankara)अशुभ2:50 PM–3:33 PMविश्राम, रख-रखावसार्वजनिक आयोजन
13वरुण (Varuna)शुभ3:33 PM–4:16 PMशुद्धिकरण, जल कार्यचुगली
14अर्यमन् (Aryaman)शुभ4:16 PM–4:59 PMसमझौते, संबंध(रवि को) प्रतिष्ठा कार्य
15भग (Bhaga)अशुभ4:59 PM–5:42 PMदानसंपत्ति बाँटना
रात्रि के 15 मुहूर्त
#नामवर्गसमयकरेंन करें
16गिरिश (Girisha)शुभ5:42 PM–6:35 PMकार्य का समापनजोखिम भरे आरम्भ
17अजपाद (Ajapaada)अशुभ6:35 PM–7:28 PMपरीक्षण, लेखा-जोखायात्रा, शल्यक्रिया
18अहिर्बुध्य (Ahirbudhya)शुभ7:28 PM–8:21 PMअध्ययन, चिकित्सासतही प्रचार
19पुष्य (Pushya)शुभ8:21 PM–9:14 PMशिक्षा, पोषणगलत भोजन
20अश्विनी (Ashwini)शुभ9:14 PM–10:08 PMउपचार, यात्रा, शुरुआतविलम्ब
21यम (Yama)अशुभ10:08 PM–11:01 PMअनुशासन, नियमउत्सव, जोखिम
22अग्नि (Agni)शुभ11:01 PM–11:54 PMसाहसिक कार्य, ऊर्जाक्रोध, जल्दबाज़ी
23विधातृ (Vidhatr)शुभ11:54 PM–12:47 AMदस्तावेज़, अनुबंधटालना
24कण्ड (Kanda)शुभ12:47 AM–1:40 AMकला, सजावटअहंकार
25अदिति (Aditi)शुभ1:40 AM–2:33 AMक्षमा, दानकठोरता
26जीव/अमृत (Jiva/Amrit)अति-शुभ2:33 AM–3:26 AMव्रत, साधना, स्वास्थ्यहानिकारक कार्य
27विष्णु (Vishnu)शुभ3:26 AM–4:19 AMदीर्घकालीन योजनाजुआ
28द्युमद्द्युति (Dyumadyuti)शुभ4:19 AM–5:12 AMकला, संगीतझगड़े
29ब्रह्म (Brahma)अति-शुभ5:12 AM–6:05 AMध्यान, वेदाध्ययनव्यर्थ बातें
30समुद्र (Samudra)शुभ6:05 AM–6:58 AMयात्रा प्रारम्भ, शुद्धिगंदगी, अपव्यय

शब्दकोश — पंचांग के शब्द

हर शब्द का संक्षिप्त अर्थ
खोलें / बंद करें
तिथिTithi
चन्द्र-दिन; सूर्य-चन्द्र अंतर का 12° का खंड। 1-15 शुक्ल पक्ष + 1-15 कृष्ण पक्ष = 30 तिथियाँ।
नक्षत्रNakshatra
27 तारा-समूह; आकाश का 360°/27 = 13°20' खंड जिसमें चन्द्र स्थित हो।
योगYoga
सूर्य-चन्द्र की जुड़ी अंशों का खंड। 27 योग; प्रत्येक का अपना शुभ/अशुभ स्वभाव।
करणKarana
तिथि का आधा भाग। 11 करण; भद्रा (विष्टि) सबसे अशुभ।
होराHora
दिन/रात्रि के 24 घंटे, प्रत्येक एक ग्रह के स्वामित्व में। शुभ कार्य उसी ग्रह की होरा में करें।
राहु कालRahu Kalam
दिन का अशुभ डेढ़-घंटे का खंड (वार-आधारित)। नई शुरुआत वर्जित।
अभिजितAbhijit
मध्यान्ह का सर्वोत्तम मुहूर्त (~48 मिनट)। बुधवार को छोड़ अधिकांश कार्यों के लिए शुभ।
ब्रह्म मुहूर्तBrahma Muhurta
सूर्योदय से ~96 मिनट पहले। ध्यान, अध्ययन के लिए सर्वोत्तम।
पंचकPanchak
चन्द्र धनिष्ठा (२)–रेवती में हो (5 नक्षत्र)। दक्षिण यात्रा, ईंधन-संग्रह, चारपाई-बनाना वर्जित।
भद्राBhadra
विष्टि करण सक्रिय। कोई भी शुभ कार्य वर्जित। मुख-भाग सर्वाधिक अशुभ; पुच्छ-भाग में यात्रा शुभ।
मूल / गण्डान्तMool / Gandanta
चन्द्र मूल नक्षत्र (अश्विनी, आश्लेषा, मघा, ज्येष्ठा, मूल, रेवती) में। यज्ञोपवीत, गृहप्रवेश वर्जित।
वक्रीRetrograde (Vakri)
ग्रह पृथ्वी से देखते हुए पीछे चलता दिखे। नई शुरुआत स्थगित, समीक्षा/पुनरावलोकन शुभ।
अस्तCombust (Asta)
ग्रह सूर्य के अत्यधिक निकट (तेज नष्ट)। विवाह, प्रतिष्ठा, पूजा-कर्म वर्जित।
चौघड़ियाChoghadiya
दिन व रात्रि के 8-8 भाग। अमृत/शुभ/लाभ शुभ; काल/रोग/उद्वेग अशुभ; चल मध्यम।
नित्य मुहूर्तNitya Muhurta
30 दो-घटी मुहूर्त (15 दिन + 15 रात्रि)। प्रत्येक का अपना नाम, स्वभाव, करें/न करें।
तिथि प्रवृत्तिTithi Pravritti
तिथि-समूह का स्वभाव — नंदा, भद्रा, जया, रिक्ता, पूर्णा।
अनंदादि योगAnandadi Yoga
वार × नक्षत्र संयोग का 28-चक्र; प्रत्येक का अपना शुभ/अशुभ नाम।
विशेष योगSpecial Yogas
रवि, सर्वार्थसिद्धि, अमृत-सिद्धि, रवि/गुरु पुष्य, त्रि/द्वि-पुष्कर — विशेष शुभ संयोग।
दिशा शूलDisha Shool
वार-आधारित 'अशुभ दिशा'। उस दिशा में यात्रा वर्जित।
आचमन / मुहूर्तMuhurta
एक मुहूर्त ≈ 48 मिनट = 2 घटी = 1/30 दिन।
Add ?debug=1 to the URL to see the raw JSON.